Bir sevkiyatın transit beyannamesiyle Almanya’ya ulaşması, Avrupa Birliği’ne girişte gereken bütün işlemlerin tamamlandığı anlamına gelmez. Gümrük transit işlemi ile ürünün tabi olduğu sağlık ve sınır kontrolleri ayrı ayrı değerlendirilmelidir.
Bu yazıda, Türkiye’den gönderilen hayvansal içerik bulunan toz gıda ürünlerinin Trieste üzerinden Almanya’ya ulaştığı gerçek bir vakayı ele alıyoruz. Firma ve kişilerin bilgileri gizli tutulmuştur.
Sevkiyat transit beyannamesi kapsamında Almanya’ya taşınmış, sorun Almanya’daki gümrük kontrollerinde ortaya çıkmıştır. Bu ürünler için gerekli giriş kontrolü ve CHED-P işleminin, Avrupa Birliği’ne ilk giriş noktası olan Trieste’de tamamlanmadığı anlaşılmıştır. Yük beklemiş ve sürecin sonunda imha edilmiştir.
Trieste’de Başlayan Sorun: CHED-P Hatası
Bu vakadaki Trieste CHED-P sorunu, hayvansal içerik bulunan toz gıda ürünlerinin ilk giriş noktasında gereken kontrol ve belge işlemlerinin tamamlanmamasıyla ilgiliydi.
Transit beyannamesi, malın gümrük gözetimi altında Almanya’ya taşınmasını sağlıyordu. Ancak bu ürünler için gerekli sağlık kontrolünün yerine geçmiyordu. Malın Almanya’ya ulaşmış olması, ilk giriş aşamasındaki eksikliği ortadan kaldırmamıştı.
CHED-P, belirli ürünlerin Avrupa Birliği’ne girişinde yürütülen resmî kontroller için kullanılan ortak sağlık giriş belgesidir. İtalyancada DSCE-P adıyla da kullanılır. Belge ve ilgili işlemler, Avrupa Komisyonunun TRACES sistemi üzerinden yönetilir.
Burada ürün ayrımı önemlidir. Her GTİP ve ürün grubu aynı belgeye veya kontrol şartına tabi değildir. Tarife sınıflandırmasının yanında ürünün içeriği, kullanım amacı ve ilgili düzenlemeler de değerlendirilmelidir. Bu vakada gereken işlemler, bütün gıda ürünlerine veya bütün transit sevkiyatlara genellenemez.
Sistem hakkında resmî bilgiye Avrupa Komisyonunun TRACES sayfasından ulaşabilirsiniz.
Trieste PCF Neden Geriye Dönük CHED-P Açmaz?
PCF, İtalya’da Posto di Controllo Frontaliero, yani sınır kontrol noktası anlamına gelir.
Bu vakada, mal Trieste’den ayrıldıktan sonra eksik kalan giriş işleminin geriye dönük belge düzenlenerek tamamlanması mümkün olmadı. Sorun yalnızca sisteme bilgi girilmesi değildi; ürün için giriş aşamasında yapılması gereken kontrol de eksik kalmıştı.
Bir kaydın sonradan oluşturulması, yapılmamış bir kontrolün yerine kendiliğinden geçmez. Bu nedenle yük Almanya’dayken, Trieste’deki eksikliği basit bir belge düzeltmesiyle gidermek mümkün olmadı.
Bu durum, bütün dosyalarda geriye dönük hiçbir işlem yapılamayacağı anlamına gelmez. İzlenebilecek yol; eksikliğin niteliğine, ürünün durumuna ve yetkili makamın değerlendirmesine bağlıdır. Burada aktardığımız, ele aldığımız vakada karşılaşılan sonuçtur.
Trieste CHED-P Sorunlarının Nedenleri
Bu olayda temel sorun, transit taşıma devam ederken ürünün ilk giriş noktasındaki kontrol yükümlülüğünün tamamlanmamış olmasıydı.
İşlemin Trieste’de yapılması gerekliliği, Trieste’ye özgü değildi. Bu sevkiyatın Avrupa Birliği’ne ilk girişi Bulgaristan üzerinden gerçekleşseydi, ilgili ürünler için gereken işlem oradaki yetkili sınır kontrol noktasında yürütülmeliydi.
Dolayısıyla hazırlık yapılırken yalnızca nihai varış ülkesine bakmak yeterli değildir. Şu konuların birlikte netleştirilmesi gerekir:
- Ürün hangi belge ve kontrollere tabi?
- Avrupa Birliği’ne hangi noktadan girecek?
- Girişte gereken işlemleri hangi taraf üstlenecek?
- İşlemlerin tamamlandığı nasıl teyit edilecek?
- Varış ülkesinde işlemi yürüten tarafın hangi belgelere ihtiyacı olacak?
TRACES’te bir kaydın bulunması da tek başına işlemin tamamlandığını göstermez. Kaydın içeriği, işlem durumu ve yetkili makamın kararı kontrol edilmelidir.
Gönderici, taşıyıcı ve farklı ülkelerdeki işlem sorumluları arasında bu bilgiler paylaşılmadığında, bir tarafın tamamlandığını düşündüğü sevkiyatta başka bir yükümlülük eksik kalabilir.
Sonuçları: Günlerce–Haftalarca Bekleme ve İmha
Bu vakada eksik işlem, Almanya’da yükün beklemesine yol açtı. Sürecin sonunda yük imha edildi.
Sorun bir belgenin düzeltilmesiyle sınırlı kalmadı. Dosyanın yeniden incelenmesi, farklı ülkelerdeki muhataplarla yazışılması ve yapılabilecek işlemlerin değerlendirilmesi gerekti.
Böyle bir olayın maliyeti yalnızca nakliye bedeliyle ölçülemez. Bekleme ve depolama giderleri, ek işlem masrafları, ürün kaybı ve teslimatın gerçekleşmemesinin ticari etkileri birlikte değerlendirilmelidir.
Bekleme ve imha, bu vakada yaşanan sonuçlardır. Her eksik CHED-P işleminde aynı sonuçların ortaya çıkacağı söylenemez. Uygulanacak karar, dosyanın koşullarına ve yetkili makamın değerlendirmesine bağlıdır.
Bu olayda malın Almanya’ya ulaşması, Trieste’deki giriş aşamasında eksik kalan işlemi ortadan kaldırmamıştır.
Trieste’de Sorunsuz CHED-P İçin Çözüm
Hazırlık, ürünün hangi işleme tabi olduğunu belirlemekle başlamalıdır. Aynı güzergâhtan taşınan farklı ürünler için aynı belge listesini kullanmak yeterli değildir.
Sevkiyat öncesinde ürünün içeriği, tarife sınıflandırması ve mevcut belgeler ilgili uzmanlarla değerlendirilmelidir. İlk giriş noktası, gereken kontroller ve bu işlemleri üstlenecek taraflar netleştirilmelidir.
Transit beyannamesinin düzenlenmesi ile sağlık kontrolünün tamamlanması ayrı ayrı takip edilmelidir. Bir işlemin tamamlanması, diğerinin de tamamlandığı varsayımına yol açmamalıdır.
Yük zaten durdurulmuşsa önce mevcut durum anlaşılmalıdır. Gümrüğün veya ilgili makamın talebi, transit belgeleri, TRACES kaydı ve önceki yazışmalar bir araya getirilerek dosya incelenir. Sonraki adımlar, ilgili profesyoneller ve yetkili makamlarla değerlendirilir.
Bu vaka, transit beyannamesiyle taşınan bir ürünün ilk giriş noktasındaki kontrol yükümlülüklerinin ayrıca değerlendirilmesi gerektiğini göstermektedir. Malın Almanya’ya ulaşması, bu ürün grubu için Trieste’de tamamlanması gereken işlemin yerine geçmemiştir.
Buradan bütün ürünler için aynı sonuç çıkarılamaz. Her ürünün tarife sınıflandırması, içeriği ve tabi olduğu düzenlemeler kendi koşulları içinde ele alınmalıdır.
Lascia un commento